Söyleşiler

//////

Koronavirüs Türkiye’ye nereden ne zaman geldi?

Koronavirüs Türkiye’ye nereden geldi? Koronavirüs Türkiye’ye tek bir kaynaktan mı girdi yoksa çeşitli ülkelerden çeşitli zamanlarda mı girdi? Bu soruların cevaplarını hasta olan çeşitli kişilerdeki virüslerin genomları dizilenerek bulmak mümkün. Dünya’da pek çok araştırma grubu virüsün nasıl yayıldığını bu şekilde takip ediyor.…

Koronavirüs Türkiye’ye nereden ne zaman geldi?

//////

Koronavirüs Türkiye’ye nereden geldi? Koronavirüs Türkiye’ye tek bir kaynaktan mı girdi yoksa çeşitli ülkelerden çeşitli zamanlarda mı girdi? Bu soruların cevaplarını hasta olan çeşitli kişilerdeki virüslerin genomları dizilenerek bulmak mümkün. Dünya’da pek çok araştırma grubu virüsün nasıl yayıldığını bu şekilde takip ediyor. Türkiye’de bu çalışmayı yapan grup ise Ogün Adebali ve ekibi. Ogün Adebali’yle koronavirüsün nereden geldiğini, ne zaman geldiğini, genel olarak virüs genom çalışmalarını konuştuk. Türkiye’deki virüsler nereden ne zaman geldi? Ogün Adebali ve ekibi geçtiğimiz ay Türkiye’deki SARS-CoV-2 genomlarını inceledikleri ve Türkiye’deki virüslerin nerelerden geldiğini açıkladıkları çalışmayı Turkish Journal of Biology’de yayınladılar. Bu çalışmada Dünya’nın çeşitli yerlerinden 15, 277…

Görünmeyen Kahramanlardan Biyolog Dr. F. Şeyma GÖKDEMİR’le Konuştuk

///

Yaşadığımız Covid-19 pandemisi biyologların önemini tekrar bizlere hatırlattı. Koronavirüs testlerinden aşı çalışmalarına, ilaç geliştirme çalışmalarından genom analizlerine kadar bu salgında doktorların yanında biyologlar bulunuyor. Geçtiğimiz günlerde Moleküler Biyoloji Derneği ve Ekoloji ve Evrimsel Biyoloji Derneği‘nin girişimiyle Biyologlar Dayanışma Derneği, Türkiye Biyologlar Derneği ve Tıbbi Biyoloji ve Genetik Derneği’nin girişimiyle Biyologlar İnsiyatifi oluşturuldu ve hemen yüzlerce gönüllü biyolog test merkezlerinde çalışmak için bir araya geldi. Bu süreçte gönüllü çalışmalarına TUSEB “Aziz Sancar Tanı ve Tedavi Merkezi”nde Covid-19 mücadelesine katılan Dr. Şeyma Gökdemir‘le hem kendisi hakkında hem de süreç hakkında konuştuk. Bize kendinizden bahseden misiniz? Neden biyoloji? Ben ailemin tek çocuğu olarak dünyaya…

Yeni Coronavirüs HIV’le ilişkili mi?

//

Yeni coronavirüs HIV’le ilişkili mi? Yeni coronavirüs genomunda HIV genomundan parçalar mı bulunuyor? Geçtiğimiz günlerde bioRxiv‘de ilginç bir preprint(ön-baskı) makale yayınlandı. Bu önbaskıda dizilenen 2019-nCoV genomunda yer alan dizilerle HIV genomu dizileri karşılaştırılmış ve 2019-nCoV’da bulunması zor HIV genomuyla benzer diziler bulunduğu bildirilmişti. Bu dizilerin “doğal olamayacağı”(unnatural) vurgulanmış, 2019-nCoV virüsünün evrimsel olarak doğada bulunamayacağı ima edilmişti. Bu konuyu biyoinformatik alanında çalışmaları olan Dr.Emrah Kırdök ile konuştuk.  2019-nCoV ve HIV gerçekten benzer mi? bioRxiv, araştırmacıların yazdıkları makaleleri hakem değerlendirmesine girmeden önce bilim camiasıyla görüş almak için paylaştıkları bir sunucu. Buraya herkes serbest bir şekilde çalışmasını yükleyebiliyor. Ama bioRxiv sitesinde yayınlanan her…

Kurt – Ortak kaynaklar çatışmalara sebep oluyor

/

Kurt (bilimsel adıyla Canis lupus), besin zincirinin en üst basamağında bulunan etçil ve yırtıcı bir türdür. Ülkemizin büyük bir kesiminde yaşayan kurtlar hakkında bilgi almak için Düzce Üniversitesi Orman Fakültesi’nden yaban hayatı ekoloğu Dr. Öğretim Üyesi Hüseyin Ambarlı ile bir söyleşi yaptık.  Dr. Ambarlı, geçtiğimiz ay Avrupa Yaban Hayatı Araştırmaları dergisinde bir çalışma yayımladı. Dr. Ambarlı, “Kurt-insan çatışmalarının analizi: zararı azaltmak için önlemler” başlıklı çalışmasında, ülkemizdeki insanlar ve kurtlar arasındaki karşılaşmalara değindi;  Yüzyıllardır süren kurt – insan çatışmaları Elektronik posta üzerinden irtibat kurarak söyleşi yaptığımız Dr. Hüseyin Ambarlı’yla kurtların beslenme ve yaşam alanlarından, insanlarla çatışma nedenlerine kadar birçok konuyu konuştuk… Kurt,…

Kuantum hikaye yarışması devam ediyor – Zeki Seskir anlattı

//

Kuantum teknolojileri hakkında bir hikaye yarışması, şu sıralar devam ediyor. Yarışmayı, ülkemizin ilk kuantum topluluğu olan QTurkey ekibi düzenliyor. QTurkey ekibinden olan, ODTÜ Fizik bölümünden araştırma görevlisi Zeki Can Seskir ile bir söyleşi yaparak, QTurkey’i ve yarışmayı konuştuk. Önemli bir not; “2040 Yılında Kuantum Teknolojiler Hayatımızı Nasıl Etkileyecek?” başlıklı yarışmanın son başvuru tarihi 25 Aralık 2019.  QTurkey’i kuran çekirdek ekip kimlerden oluşuyor? Zeki Seskir: “Mayıs ayında ODTÜ CoZone’daki etkinliği ODTÜ’den Dr. Hande Alemdar, Letonya’dan Dr. Abuzer Yakaryılmaz ve ben düzenledik. O etkinlikle beraber aramıza şu an Özyeğin Üniversitesi’nde görev yapan Dr. Özlem Salehi Köken ve Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi’nde…

Denizlerde özgürce yüzen yunuslar havuzlara kapatılıyor – Yunus park

//

Yunus park ve aslan park / kaplan park haber serimizin ikincisinde yunus parklarını konu edindik. Yunuslara Özgürlük Platformu ile irtibat kurduk. Aslan parklar / kaplan parklar gibi yunus parklarda yaşamak daha doğrusu insanları eğlendirmek zorunda bırakılan yunusların durumu da aynı. Yunuslara Özgürlük Platformu’ndan, ekibin sözcüsü Öykü Yağcı, sorularımızı ilgiyle yanıtladı. Yunusların yaşam alanından kısaca bahseder misiniz? Öykü Yağcı: “Yunuslar, esaret altında tutulan diğer tüm hayvanlar gibi, doğal yaşam ortamlarında yaşamayı hak ediyor. Yunus parklarında yaygın olarak tutsak edilen türlerden biri olan afalinalar (Tursiops truncatus), denizde saatte 45 km hıza ulaşabilen, günde 50 – 60 km yüzebilen, 50 ila 200 m derine…

Yeni hayvan endüstrisi; aslan park ve yunus park

//

Aslan park ya da kaplan park / büyük kedi parkı, son yıllarda yeni bir vahşi hayvan endüstrisi olarak karşımıza çıkıyor. Aynı şekilde yunus parklar da endüstrinin diğer kolunda dikkat çekiyor. Bilimma olarak bu hafta, hayvanların tutsak edildiği hayvan parklarına değiniyoruz. Haber serimizde, Big Cat Rescue (ABD merkezli büyük kedileri koruma örgütü), Yunuslara Özgürlük Platformu ve HAKİM (Hayvan Hakları İzleme Komitesi) ile yaptığımız söyleşileri ve bu konuda yazılmış olan haberlerden kesitleri bir araya getirdik. “Yeni hayvan endüstrisi – hayvan parkları” haber serimiz 2 farklı haberden oluşmaktadır. Burada ilk haberimizi okuyabilirsiniz. İkinci haberimiz, Yunuslara Özgürlük Platformu’ndan Öykü Yağcı ile yaptığımız “yunus park”ları…

Anadolu yer sincabı ve iklim değişikliği

//

Sincap denilince birçoğumuzun aklına öncelikle ağaç sincapları geliyor. Ancak ülkemizde yaşayan beş sincap türünden sadece ikisi ağaç sincabı: Sincap ve Kızıl Sincap. Diğer üçü ise yer sincabı: Anadolu yer sincabı, Toros yer sincabı ve Avrupa yer sincabı.  Yer sincaplarını ve iklim değişikliğini, Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi‘nde Öğretim Üyesi olan Doç. Dr. Hakan Gür ile bir söyleşi yaparak konuştuk. Doç. Dr. Hakan Gür, 1993-2007 yılları arasında lisans, yüksek lisans ve doktora öğrenimini Hacettepe Üniversitesi, Fen Fakültesi, Biyoloji Bölümü’nde tamamladı. Yüksek lisans ve doktora çalışmaları, sırasıyla, Anadolu yer sincaplarının populasyon biyolojisi ve biyocoğrafyası ile ilgilidir. 2008 yılında Ahi Evran Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi,…

Twitter bilim fenomenleri – Fizik ve mühendislik

//

Twitter bilim fenomenleri haber serimizin ikincisi yayımda… Twitter’da çoğunlukla bilimsel içerikli paylaşımlar yapan, STEM (bilim, teknoloji, mühendislik, matematik) alanlarında çalışan, bizim tabirimizle “bilim fenomeni” doktor veya lisansüstü öğrencileri ile söyleşilerimiz sürüyor. “Twitter’ın bilim fenomenleri” serimizin bu haberinde, fizik ve mühendislik alanlarında çalışan bilim fenomenlerimize yer verdik. Söyleşilerimize, California Üniversitesi’nde doktora sonrası araştırmacı olan teorik parçacık fizikçi Dr. Şeyda İpek ile başladık. Ardından söyleşilerimize, “uydu” denilince aklımıza ilk gelen isimlerden olan Dr. Egemen İmre ile ve ardından da Polonya’da yüksek lisansını tamamlayıp çalışmaya başlayan, bilim iletişimine büyük önem verdiğini bildiğimiz elektrik-elektronik mühendisi Burak Çankaya ile devam ettik. Twitter bilim fenomenleri haber serisinin başlıca amacı, Twitter’da…

Yangınların başlıca nedenleri; iklim ve insan

/

Orman yangınları sonrasında yanan bölgeye bir fidan kapıp ağaç dikmek doğru mu? Özellikle Akdeniz bölgesinde çıkan yangınlar sonrasında, vatandaşlar, yanan bölgenin imara açılmaması için bölgenin hızlı bir şekilde ormanlaştırılmasını istiyor. Ancak orman mühendisleri ve yangın ekologları bu noktada bilimsel politikalar izlemenin önemine dikkat çekiyor. İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi’nden Prof. Dr. Doğanay Tolunay, yangın sonrası ormanlaştırma politikalarını açıkladı. Prof. Dr. Doğanay Tolunay, sosyal medya platformlarında paylaşımlar yaparak, vatandaşları orman politikaları ve yangınlar konusunda bilinçlendirmek için çabalıyor. Prof. Dr. Tolunay, Bilimma‘nın sorularını yanıtlayarak, yangınların çıkış nedeni ve yangın sonrası izlenecek politikaların bölgeden bölgeye farklılık göstermesi gerektiğini vurguladı. Prof. Dr. Tolunay, sorumuz üzerine ilk…