Özel Haberler- Sayfa 3

Akademinin arka sokaklarından en sevilen bilimsel YouTube kanallarına kadar bilimin her yönü

///

Kum fırtınası nedir? Nasıl korunulur?

Kum fırtınası, ya da toz fırtınası, kuvvetli rüzgarların yerden büyük miktarda toz ya da kumu kaldırması ile oluşan hava olaylardır. Kum fırtınalarının çevresel, ekonomik ve insan sağlığı bakımından önemli etkileri olduğu geçtiğimiz on yıllarda ortaya çıkarılmış ve daha fazla çalışılmaya başlanmıştır. Bununla…

Nüzhet Gökdoğan

/

Türkiye’nin ilk kadın gökbilimcisi Nüzhet Gökdoğan aynı zamanda Türkiye’nin ilk kadın dekanıdır.  14 Ağustos 1910’da İstanbul’da dünyaya gelmiştir. Nüzhet Gökdoğan, Erenköy Kız Lisesi’nde yatılı olarak okumuştur. 1928 yılında mezun olmuş, sonra burs kazanarak Fransa’ya matematik ve fizik alanında okumak için gitmiştir. Astronomi alanına yönelmek isteyen Nüzhet Gökdoğan önce 1932’de Lyon Üniversitesi’nde matematik lisansını tamamlamıştır. 1933 yılında Paris Üniversitesi’nde fizik öğrenimi de görmüş, Paris Gözlemevi’nde staj yapmıştır. Paris Gözlemevi Nüzhet Gökdoğan’a kalmasını teklif eder. Ancak Gökdoğan yurda döner ve Kandilli’ye çalışmak üzere başvurur. Ancak Kandilli Gözlemevi müdürü Fatin Gökmen Nüzhet Gökdoğan’ı kadın olması sebebiyle reddeder.   Nüzhet Gökdoğan, 29 Ekim 1934’de İstanbul…

Asuman Baytop

/

Asuman Baytop, 27 Mart 1920’de İstanbul’da dünyaya geldi. İlk, orta ve lise öğrenimini Sainte-Pulchérie Fransız Kız Orta Okulu’nda ve Şişli Terakki Lisesi’nde tamamladı. Daha sonra İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Eczacılık Bölümü’nde üniversiteye başladı. 1943’de mezun olduktan sonra Fen Fakültesi Farmakobotanik ve Genetik Enstitüsü’ne asistan olarak çalışmaya başladı. Ord. Prof. dr. Alfred Heilbronn’un yanında genel botanik, farmakobotanik ve farmakognozi çalışmaları yaptı.  Asuman Baytop, daha sonra ETH Zürih’e gitti ve Eczacılık Okulunda doktora çalışmalarına başladı. Prof. Dr. Hans Flück danışmanlığında doktorasını bitirdi. 1949 yılında İstanbul Üniversitesi’ne geri döndü ve farmakognozi kürsüsünde asistan olarak çalışmaya başladı. İsviçre’deyken topladığı 601 bitki örneğini yanında getiren…

Kararsızlık Ölçümü – ​Fatih Önder Gürkan

/

Günümüzde adından oldukça fazla söz ettiren kuantum teknolojilerinin, öngörüldüğü kadarıyla önümüzdeki 20- 30 yıl içerisinde büyük atılımlara yol açması tahmin edilmektedir. Peki bu teknolojiler nasıl bir çeşitlenme gösterecektir? Uygulanma alanları neler olacaktır ve hayatımızı nasıl değiştireceklerdir? İşte bu yazıya bu sorulara cevap bulmak ümidiyle başlıyorum.  Öncelikle benim açımdan kuantum teknolojilerini etkili kılan şeyin işlem hızı olduğunu belirtmeliyim. Örneğin kriptografide kullanılan asal çarpanlarına ayırma yönteminin klasik bilgisayarlar düzeyinde 2n zaman alırken Peter Shor kuantum bilgisayarlar için yaklaşık olarak (log n) üssü 2 zaman aldığını göstermiştir. Bir başka örnek ise rastgele bir n uzunluğundaki listede bir eleman aramak klasik bilgisayarlarda en fazla…

Charles Darwin’in hayatı

/

Charles Darwin İngiltere’de 12 Şubat 1809’da doğdu ve 19 Nisan 1882 ‘de İngiltere’de gözlerini hayata kapadı. Yaşadığı süre boyunca din eğitimiyle başlayan kariyerinde evrim teorisini geliştirmeye kadar pek çok şey yaşadı. Günümüzde biyolojik bilimlerin temel kuramı olan evrim kuramını geliştirmek ve bunu yayınlaması hayatının en önemli noktalarından biriydi. Bununla birlikte Beagle isimli gemiyle yaptığı seyahatler evrim teorisini geliştirmesinde dönüm noktasıydı. Her yıl 12 Şubat’ta yani Darwin’in doğum gününde Darwin günü tüm dünyada kutlanmakta. 12 Şubat Darwin gününde Charles Darwin’in hayatına kısa bir göz atalım. Charles Darwin’in Çocukluğu Charles Darwin, İngiltere’de Shrewsbury’de 12 Şubat 1809’da dünyaya geldi. Charles Darwin, Robert ve…

Bir Köpek Misyonu Olarak: Astronomi

//

Bundan 56 yıl önce (19 Ağustos 1960) tüm dünyada sansasyon etkisi yaratan bir olay oldu: Sovyet köpekleri Belka ve Strelka uzaya fırlatıldı ve sağ olarak geri döndüler. Bu uzay uçuşu hakkında profesör Adilya Ravgatovna Kotovskaya*’nın bildiğinden daha fazlasını kimse bilemez. Profesör Adilya Hanım halen Tıbbi Biyolojik Sorunlar Enstitüsü Laboratuvarını yönetmekte olup her gün işine gitmeye devam etmektedir. Soru: Adilya Ravgatovna, neden özellikle sokak köpekleri insanlara uzay yolunu açtılar? Adilya Kotovskaya: Bunun üç sebebi vardı. Birincisi bizim için sokak köpekleri çok uygundu çünkü, onların hem soğuk hem açlık gibi birçok sıkıntıları olur. Bundan dolayı tabiatın her türlü ortam şartlarına alışık hayvanlardır.…

Yeni Coronavirüs HIV’le ilişkili mi?

//

Yeni coronavirüs HIV’le ilişkili mi? Yeni coronavirüs genomunda HIV genomundan parçalar mı bulunuyor? Geçtiğimiz günlerde bioRxiv‘de ilginç bir preprint(ön-baskı) makale yayınlandı. Bu önbaskıda dizilenen 2019-nCoV genomunda yer alan dizilerle HIV genomu dizileri karşılaştırılmış ve 2019-nCoV’da bulunması zor HIV genomuyla benzer diziler bulunduğu bildirilmişti. Bu dizilerin “doğal olamayacağı”(unnatural) vurgulanmış, 2019-nCoV virüsünün evrimsel olarak doğada bulunamayacağı ima edilmişti. Bu konuyu biyoinformatik alanında çalışmaları olan Dr.Emrah Kırdök ile konuştuk.  2019-nCoV ve HIV gerçekten benzer mi? bioRxiv, araştırmacıların yazdıkları makaleleri hakem değerlendirmesine girmeden önce bilim camiasıyla görüş almak için paylaştıkları bir sunucu. Buraya herkes serbest bir şekilde çalışmasını yükleyebiliyor. Ama bioRxiv sitesinde yayınlanan her…

Bilimin Ev Hali TRT TV’de Yayında!

/

ODTÜ’den BiliminEv Hali belgesel serisi TRT TV’de arşivde yerini aldı. Genç yaşlı herkes için bilimin eğlenceli yönünü gösteren belgeseller dizisini Rektörlük Kurumsal İletişim Ofisi’ne bağlı Bilim İletişimi Grubu (ODTÜ-BiG) hazırladı. Programa ODTÜ öğrenciler sunuculuk gibi aktif olarak katkılarını koydular. Cengiz Eşiyok ile çeşitli deneylerin yapıldığı 12 bölümlük “Bilimin Ev Hali!” her yaştan izleyici için eğlenceli bir alternatif. Günlük yaşamda kullanılan nesnelerle deneylerin yapıldığı ve soyut kavramlarla formüllerin görselleştirilerek anlatıldığı bu belgesel dizisinde güneş panellerinin çalışmasından dronların çalışmasına kadar pek çok konu işleniyor. Çekimlerinin ODTÜ’de yapıldığı belgeseller dizisini kaçırmayın. Fragmanını buradan izleyebileceğiniz belgesel dizisininin tamamına iste TRT‘den ulaşabilirsiniz. Fragman, Bilimin Ev…

Koalalar: Avustralya yangınların yarasını sarıyor

///

Avustralya geçtiğimiz aylarda önce yangınlar sonra da şiddetli yapış ile mücadele etti. Bu şiddetli hava olayları en çok yaban hayatını etkiledi. Milyonlarca canlı bu felaketlerde hayatını kaybetti. Pek çok canlı yaralandı. Avustralya yetkilileri, doğa koruma uzmanları, askeriye ve gönüllü vatandaşların çabalarıyla pek çok yaban hayvanı bu yangınlardan kurtarıldı. Yaralı hayvanlar, hayvanat bahçesi, doğa koruma merkezi ve hayvan hastanelerine götürüldü. Koalalarda yangından çok zarar gördü. Koalar için yapılmış hastanelerde ve ilk yardım istasyonlarında yaralı ve yangından koalalar tedaviye alındı. Koalalar hakkında 10 temel bilgi Sadece Avutralya‘da yaşarlar. Keseli memelilerdir. Otçuldurlar. Koalaların en yakın akrabaları vombatlardır. Okaliptüs ile beslenirler. 3 alt türü…