Astronomi

İki üniversiteli Crew-1 görevinde astronotların test edeceği bir deneyi geliştiriyor

//

Crew-1 görevi için Amerika Birleşik Devletleri’nden iki öğrenci, astronotların üzerinde çalışacağı bir deney geliştiriyor. İki üniversitelinin geliştirdiği bu deney, 2019 yılında NASA’nın (ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Ajansı) düzenlediği Genes in Space yarışmasında 789 proje arasından seçilerek birinci olmuştu. Şimdi bu deney, astronotların Uluslararası Uzay İstasyonu’ndaki görevleri sırasında test edilecek.  Crew Dragon uzay aracının Pazar akşamı fırlatılması, bilim insanları için umut verici bilgilerle dolu bir görevin başarılı başlangıcı oldu. Üniversite öğrencileri Finsam Samson ve Yujie Wang, Uluslararası Uzay İstasyonu’ndaki (UUİ) Crew-1 görevi astronotları tarafından uzayda çalışılacak araştırmaların geliştirilmesine katkı sunuyor. Üniversite öğrencileri Finsam Samson ve Yujie Wang, Michigan’da Troy Lisesi’nde okudukları…

Jüpiter’in uydusu Europa karanlıkta ışıldıyor

/

Jüpiter’in yörüngesinde dönen donmuş ama okyanus dolu uydu Europa, ciddi bir radyasyon akışına maruz kalıyor.  Jüpiter her gün elektronları ve diğer parçacıkları uydusuna doğru fırlatıyor. Bu parçacıklar Europa’nın buz ve zengin tuzlu yüzeyine çarparak, Europa’yı karanlıkta parlatıyor. Üstteki çizimde görüldüğü üzere Europa’nın buzlu yüzeyinin Güneş’e bakan tarafı parlıyor.  Parlamadaki ve parıltının rengindeki farklılıklar, Jüpiter’in uydusu Europa’nın yüzeyindeki buzun bileşimi hakkında bilgi verebilir. Soğuk Europa zaten gökbilimciler için ilgi çekici bir nokta. Yüzeyde donmuş bir çöl olmasına rağmen, gökbilimciler buzlu kabuğunun altında sıvı su barındırdığına inanıyor ve kimyasal yapısı hakkında bildiklerimize dayanarak, bu yeraltı okyanusunda yaşamı barındırmak için umut verici bir aday…

Mars toprağında bitki yetişir mi? Zor ama imkansız değil

/

Mars toprağında bitki yetiştirmek için bilim insanları çalışıyor. Georgia Üniversitesinden jeologlar, Mars toprağında bitkilerin büyüyüp büyüyemeyeceğini görmek için toprak koşullarını simüle etti. Araştırmacılar, yapay toprağın dokularının kabuklu ve kurumuş olduğunu ve Mars toprağının bilim insanlarını daha da zorlayacağını söyledi.  İnsanlığın bir sonraki adımı Mars’ta olabilir ancak bu görevler başlamadan önce, bilim insanlarının Kızıl Gezegen’de mahsul yetiştirmeyi öğrenmek de dahil olmak üzere çok sayıda çığır açan ilerlemeyi gerçekleştirmesi gerekiyor. Pratikte, astronotlar uzaya sürekli olarak humus taşıyamaz. Dolayısıyla, jeologlar halihazırda Mars yüzeyinde bulunan materyalleri en iyi nasıl kullanabileceklerini araştırıyor. Georgia Üniversitesi araştırmacıları bunu yapmak için, Mars’ta bulunan materyalleri taklit eden yapay toprak…

Ay’da su bulunması ne anlama geliyor?

/

Ay’da su bulundu. Dün Amerika Birleşik Devletleri Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA) tarafından açıklanan gelişme aslında günler öncesinden NASA’nın verdiği ipuçları ile bekleniyordu. Daha önce keşfedilen suyun aksine bu kez Ay’ın Güneş alan bir bölgesinde su bulundu.  NASA, Ay’da su moleküllerinin bulunduğunu açıkladı. Keşfe ilişkin çalışma, Nature Astronomy dergisinde yayımlandı. Ay’da ilk kez su bulunmuyor; daha önce Ay’ın gölgede kalan kraterlerinde su bulunmuştu ancak bu kez Ay’ın Güneş gören bir yüzeyinde su keşfedildi. Bu konuda, NASA’da derin uzay iletişimi ve astrofizik alanlarında araştırmacı olan Dr. Umut Yıldız, “Güneş gören yüzü kafa karıştırmasın, Ay’ın her yeri Güneş görür. Ay, kendi ekseni…

Mars’ın güney kutbunda yeni su kütleleri bulundu

/

Mars’ta su kütleleri bulundu. Mars’ın güney kutup bölgesinde buzulların altında keşfedilen su kütleleri gökbilimcilere göre, tuzlu su. Ayrıca araştırmacılar, bu su kütlelerinin 4 farklı göl olduğunu söylüyor.  “Mars’ta su var mı?” sorusu Mars çalışmalarının öncelikli cevap aradığı konulardan biridir. Birkaç milyar yıl önce Mars, tıpkı Dünya gibi sıcaktı ve su bulunduruyordu ancak ilerleyen zamanlarda atmosferin yavaş yavaş dağılmasıyla çok ince bir atmosfere sahip olan gezegende su yok olarak, bugün gördüğümüz kuru çöle dönüştü. Günümüzde, Mars’ın yok denecek kadar az olan atmosferinden kaynaklı alçak basınç, normal şartlarda yüzey suyu bulunmasını imkansız kılıyor. Yeni yayımlanan bir çalışmada bilim insanları, Kızıl Gezegen’in güney…

2020 SO cismi Dünya’ya yaklaşıyor – Cisim asteroid mi uzay çöpü mü?

//

2020 SO ismi verilen cisim Dünya’ya yaklaşıyor. Yaklaşan bu yeni cismin, uzay çöpü mü yoksa asteroid mi olduğu konusunda gökbilimciler tartışmayı sürdürüyor. Tahminlere göre bu cisim asteroidin yerine 54 yıl önce uzaya gönderilen bir roketin parçası da olabilir.  Yeni keşfedilen asteroid “2020 SO“, Dünya için yeni bir mini-Ay haline gelebilir. Bilim insanları, 2020 SO için iki farklı tahminde bulunuyor; ya bir asteroid ya da 54 yıl önce uzaya fırlatılan Surveyor 2 görevinden kalma kayıp bir roket. Bu cisim, 17 Eylül 2020 günü gökbilimciler tarafından keşfedildi. 2020 SO, Dünya’nın şimdiye kadar sahip olduğu üçüncü mini – Ay olacak. 2020 SO’nun, bir süre…

Venüs’te yaşam bulundu mu? Fosfin nedir?

/

Venüs’te yaşam mı bulundu? Venüs gezegeninde keşfedilen fosfin gazını bilim insanları, yalnızca yaşamın var olduğu yerde bulunan bir molekül olarak nitelendiriyor.   Nature Astronomy‘de yayımlanan yeni bir makale ses getirdi. Cardiff Üniversitesi, Manchester Üniversitesi ve Massachusetts Teknoloji Enstitüsünden (MIT) bir araştırma ekibi, Venüs gezegeninin etrafında dolaşan bulutlarda fosfin keşfetti. Gökbilimciler, ilk başta açıklayamadıkları bu gazın fosfin (PH3) olduğunu bildirdi. Fosfin gazı, bir fosfor ve üç hidrojenden oluşan bir moleküldür. Bilim insanları fosfinin, bazı hayvanların bağırsaklarında veya oksijen miktarının az olduğu bataklık alanlarda bulunduğunu biliyor. Canlılarda bulunan fosfin, oksijensiz ortamda fosfatın çözülmesi sonucu oluşuyor. Ayrıca fosfin, endüstriyel araçlarla da üretilebiliyor. Bu sebeple…

Astrofizikçiler karanlık maddenin eksik bileşenlerini araştırıyor

/

Karanlık madde gökbilimcilerin uzun yıllardır üzerinde durduğu başlıca konulardan biri. Yeni bir çalışma, küçük ölçekli karanlık madde konsantrasyonlarının beklenenden 10 kat daha güçlü merceklenme etkisi yaptığını buldu.  Karanlık madde ve davranışları hakkındaki anahtar bileşenlerden bazıları hala kayıp. Daha çok yerçekimsel merceklenme, uzay-zamanın ve ışığın devasa nesneler tarafından kıvrılması, bu kozmik bilinmeyeni çözmek için mükemmel bir yol sunabilir. Evrenin toplam kütlesinin yüzde 70 ila 90’ını oluşturmasına ve kütle çekimsel etkisinin Samanyolu gibi galaksilerin uçup gitmesini tam anlamıyla engellemesine rağmen, bilim henüz karanlık madde konusunda karanlıkta kalıyor. Dünyanın dört bir yanındaki araştırmacılar bu zor maddenin doğasını ve bileşimini araştırırken, Science dergisinde yayımlanan bir araştırma,…

Dünyanın en yüksek çözünürlüklü kamerası 3200 megapiksellik fotoğraf çekti

//

Dünyanın en yüksek çözünürlüklü kamerası 3,200 megapiksellik fotoğraflar çekiyor. Makine, 24 kilometre uzaklıktaki bir beyzbol topunu bile görüntüleyebiliyor.  Standford Üniversitesinden bir grup araştırmacı, bir dizi görüntüleme sensörü kullanarak şimdiye kadar tek seferde çekilmiş en yüksek çözünürlüklü dijital fotoğrafı çekti. Araştırmacılar tam 3,200 megapiksellik bir fotoğraf çekerek fotoğrafçılık tarihine adlarını yazdırdı. ABD Enerji Bakanlığı’nın SLAC Ulusal Hızlandırıcı Laboratuvarı’ndaki araştırmacıları, 2015’ten beri dünyanın en büyük ve en güçlü dijital kamerasını geliştirmek için çalışıyor. Cihaz, Şili’de şu anda yapım aşamasındaki gökyüzünden gece manzaraları toplaması planlanan Vera C. Rubin Gözlemevi‘ndeki teleskoba kurulacak dünyanın en büyük dijital kamerasının parçası olacak. Legacy Survey of Space and…

Olimpos Gökyüzü ve Bilim Festivali’nde Neler Oldu?

//

Olimpos Gökyüzü ve Bilim Festivali bu yıl küresel salgından dolayı online düzenlendi. Peki Olimpos Gökyüzü ve Bilim Festivali’nde neler yaşandı?  Antalya’nın Kumluca ilçesine bağlı Olimpos Antik Kentinde bu yıl beşincisi düzenlenen Olimpos Gökyüzü ve Bilim Festivali, önceki yılların aksine online olarak gerçekleştirildi. COVID-19 salgını sebebiyle alınan önlemler kapsamında festival, online yayın olarak yapıldı. Yayına birçok araştırmacı ve bilim insanı katıldı. Canlı yayında dev teleskopların çektiği gökyüzü gözlemleri izleyicilere aktarıldı. Aynı zamanda festivalde birçok sunum da yapıldı. Festival 3 gün sürdü. 5. Olimpos Gökyüzü ve Bilim Festivali’nde astrofotoğrafçılar canlı yayında astronomi sunumlarını yaptı. Festivalin Facebook’taki grubunda paylaşılan bir gönderide, Ahmet Kahraman’ın…